pop music

موسیقی پاپ (Pop Music)

«موسیقی پاپ»(Pop Music یا Popular Music)، نوعی از موسیقی است که معمولاً در مقابل موسیقی هنری و جدی اروپا (مصطلح با عبارت موسیقی کلاسیک) و موسیقی محلی (موسیقی فولکلور) قرار می‌ گیرد و از آنها متمایز است. در واقع موسیقی پاپ یک سبک از موسیقی نیست؛ بلکه نوعی از هر سبک موسیقی می تواند باشد که درک آن برای عموم مردم که ممکن است هیچ دانش آکادمیک موسیقی نداشته باشند میسر می باشد و می توانند با آن موسیقی ارتباط گرفته و گوش دادن به آن موجب می شود عواطف و احساساتشان متاثر شود.

بنا به این تعریف، نتیجه می گیریم که حتی یک موسیقی کلاسیک، موسیقی راک یا موسیقی جَز (Jazz) ساده که برای عموم مردم قابل درک می باشد و با آن ارتباط برقرار می کنند، می تواند موسیقی پاپ محسوب شود (به طوری که حتی تا اواخر دهه ی 60 میلادی موسیقی پاپ و راک در نگاه مردم آن زمان یکی بودند). در مقابلش حتی یک موسیقی رقص، که ملودی ها و اشعار سنگین دارد و برای عموم مردم قابل درک نیست، در دسته ی موسیقی پاپ قرار نمی گیرد. عبارت «موسیقی پاپ» همچنین می ‌تواند به یک زیر شاخه ی خاصی از موسیقی اشاره داشته باشد مانند پاپ/راک (Pop-Rock).

یک قطعه موسیقی پاپ می تواند به دو منظور کلی تولید شود:

  1. جذب مخاطب عمومی (در نگرش معنوی)

  2. تولید موسیقی با اهداف تجاری و سود مالی

 

بنا به تعریف برخی از منتقدان “موسیقی پاپ بیشتر به عنوان یک صنعت شناخته می ‌شود نه هنر.”

من به عنوان یک کارشناس و محقق موسیقی و هنر با این تعریف کاملا مخالف هستم چرا که:

  • اولاً کلمه ی صنعت(در زبان عربی) چیزی جدایِ از معنای واژه ی پارسی آن، یعنی هنر نیست! (در زبان عربی = صنعت، در زبان پارسی = هنر و در زبان انگلیسی = Art). چنانچه منظور از واژه ی صنعت، مهارت و پیشه (Skill) باشد باز هم نمی توان به طور مطلق موسیقی پاپ را از موسیقی هنری و اصل هنر جدا کرد.
  • دوماً در تعریف، هنر مجموعه ‌ای از آثار یا فرایند های ساخت انسان است که در جهت اثرگذاری بر عواطف، احساسات و هوش انسانی یا به ‌منظور انتقال یک معنا یا مفهوم خلق می ‌شوند. (موسیقی پاپ غالباً این هدف را دنبال می کند.)
  • سوماً موسیقی به عنوان هنر بیان احساسات و عواطف انسانی به واسطه ی صدا تعریف شده است، در نتیجه هر نوع موسیقی ای که رسالت خود را به درستی انجام دهد هنر محسوب می شود.

در نتیجه چنانچه در ساخت یک قطعه ی موسیقی پاپ از عناصر و قواعد علمی موسیقی استفاده شود و همچنان برای عوام قابل درک باشد و بر عواطف و احساسات آنها تأثیر بگذارد، آن قطعه ی موسیقی پاپ در دسته موسیقی هنری نیز جای می گیرد یا به عبارتی موسیقی پاپ، با ارزش هنری محسوب می شود.

اما متأسفانه اکثر منتقدان موسیقی پاپ، نگرشی توام با تعصبات بی منطق و بی اساس نسبت به این نوع موسیقی دارند؛ همچون نگرشی که در دوران گذشته، موسیقی را مختص درباریان و اشراف زادگان می دانست و عموم مردم اجازه نداشتند در هنر موسیقی فعالیت کنند.

امروزه بر روی کره زمین حدود هشت میلیارد انسان زندگی می کنند که هر یک متناسب با شرایط شان، طرز فکر، نگرش و در نهایت سلیقه ی مختص به خود را دارند و نمی توان همه آن ها را در یک قالب یک دسته و سلیقه جای داد. همانطور که ممکن است یک غذای خاص برای یک فرد بسیار لذیذ و خوش مزه باشد و همان غذا به مذاق شخصی دیگر خوش نیاید، نوع موسیقی نیز متناسب با سلیقه و نگرش افراد مختلف از سوی آنها انتخاب می شود که اتفاقاً موسیقی پاپ در این بین، از طرفداران بسیار زیادی در سراسر جهان برخوردار است. امروزه افراد زیادی در هنگام رانندگی، کار، ورزش و … به موسیقی ای گوش می دهند که عواطف و احساساتشان را متناسب با موقعیت شان متأثر سازد. پس نمی توان گفت که هیچ موسیقی پاپی هنر نیست!

یاد آوری می کنم در دنیای موسیقی، آثار موسیقی پاپ فراوانی داریم که اتفاقا از ارزش هنری بسیار بالایی برخوردارند و توسط آهنگسازان بسیار با تجربه و با سواد موسیقایی بالا تولید و حتی در تاریخ موسیقی آن مردم به عنوان سمبل هنر موسیقی شان پذیرفته شده اند. (البته باید به این نکته هم اشاره کرد که امروزه موسیقی هایی می شنویم که بدون توجه به اصول و قواعد موسیقی و فارغ از هر هدفی  توسط افراد غیر حرفه ای و نا آگاه تولید می شوند که از نظر من و بسیاری از کارشناسان با تجربه اصلا موسیقی نیستند چه پاپ، چه غیر پاپ! شاید همین سر و صداها هستند که بعضا خود را در قالب موسیقی پاپ معرفی می کنند و موجب بدبینی افراد و حتی کارشناسان کم تجربه تر نسبت به موسیقی پاپ می شوند)

مشخصه های بارز موسیقی پاپ:

  • قطعات موسیقی پاپ زمان کوتاه تری نسبت به نمونه های دیگر مانند قطعات موسیقی کلاسیک دارند.
  • در اکثر موسیقی های پاپ، ملودی ها ساده، کوتاه و تکرار شونده هستند.
  • موسیقی پاپ از هارمونی های پیچیده و غیر قابل درک برای عموم تبعیت نمی کند.
  • موسیقی پاپ غالبا با ترانه و آواز همراه است.
  • ترانه های مورد استفاده در موسیقی پاپ با استفاده از واژه های رایج و بار معنایی سلیس نگارش می شوند تا برای عموم قابل درک باشند.
  • استفاده از بند برگردان ها (بیت های تکرار شونده کوتاه = Choruses) در موسیقی پاپ رایج است.

نویسنده: سعید روشنی (کارشناس موسیقی و مهندسی صدا)

مقالات مرتبط:

الکترو هاوس (Electro House)